Srimad Bhagavatam | Canto 7 | Chapter 5 | Verses

Prahlāda Mahārāja, the Saintly Son of Hiraṇyakaśipu

Text 1

śrī-nārada uvāca
paurohityāya bhagavān
vṛtaḥ kāvyaḥ kilāsuraiḥ
ṣaṇḍāmarkau sutau tasya
daitya-rāja-gṛhāntike

Text 2

tau rājñā prāpitaṁ bālaṁ
prahlādaṁ naya-kovidam
pāṭhayām āsatuḥ pāṭhyān
anyāṁś cāsura-bālakān

Text 3

yat tatra guruṇā proktaṁ
śuśruve ’nupapāṭha ca
na sādhu manasā mene
sva-parāsad-grahāśrayam

Text 4

ekadāsura-rāṭ putram
aṅkam āropya pāṇḍava
papraccha kathyatāṁ vatsa
manyate sādhu yad bhavān

Text 5

śrī-prahlāda uvāca
tat sādhu manye ’sura-varya dehināṁ
sadā samudvigna-dhiyām asad-grahāt
hitvātma-pātaṁ gṛham andha-kūpaṁ
vanaṁ gato yad dharim āśrayeta

Text 6

śrī-nārada uvāca
śrutvā putra-giro daityaḥ
para-pakṣa-samāhitāḥ
jahāsa buddhir bālānāṁ
bhidyate para-buddhibhiḥ

Text 7

samyag vidhāryatāṁ bālo
guru-gehe dvi-jātibhiḥ
viṣṇu-pakṣaiḥ praticchannair
na bhidyetāsya dhīr yathā

Text 8

gṛham ānītam āhūya
prahrādaṁ daitya-yājakāḥ
praśasya ślakṣṇayā vācā
samapṛcchanta sāmabhiḥ

Text 9

vatsa prahrāda bhadraṁ te
satyaṁ kathaya mā mṛṣā
bālān ati kutas tubhyam
eṣa buddhi-viparyayaḥ

Text 10

buddhi-bhedaḥ para-kṛta
utāho te svato ’bhavat
bhaṇyatāṁ śrotu-kāmānāṁ
gurūṇāṁ kula-nandana

Text 11

śrī-prahrāda uvāca
paraḥ svaś cety asad-grāhaḥ
puṁsāṁ yan-māyayā kṛtaḥ
vimohita-dhiyāṁ dṛṣṭas
tasmai bhagavate namaḥ

Text 12

sa yadānuvrataḥ puṁsāṁ
paśu-buddhir vibhidyate
anya eṣa tathānyo ’ham
iti bheda-gatāsatī

Text 13

sa eṣa ātmā sva-parety abuddhibhir
duratyayānukramaṇo nirūpyate
muhyanti yad-vartmani veda-vādino
brahmādayo hy eṣa bhinatti me matim

Text 14

yathā bhrāmyaty ayo brahman
svayam ākarṣa-sannidhau
tathā me bhidyate cetaś
cakra-pāṇer yadṛcchayā

Text 15

śrī-nārada uvāca
etāvad brāhmaṇāyoktvā
virarāma mahā-matiḥ
taṁ sannibhartsya kupitaḥ
sudīno rāja-sevakaḥ

Text 16

ānīyatām are vetram
asmākam ayaśaskaraḥ
kulāṅgārasya durbuddheś
caturtho ’syodito damaḥ

Text 17

daiteya-candana-vane
jāto ’yaṁ kaṇṭaka-drumaḥ
yan-mūlonmūla-paraśor
viṣṇor nālāyito ’rbhakaḥ

Text 18

iti taṁ vividhopāyair
bhīṣayaṁs tarjanādibhiḥ
prahrādaṁ grāhayām āsa
tri-vargasyopapādanam

Text 19

tata enaṁ gurur jñātvā
jñāta-jñeya-catuṣṭayam
daityendraṁ darśayām āsa
mātṛ-mṛṣṭam alaṅkṛtam

Text 20

pādayoḥ patitaṁ bālaṁ
pratinandyāśiṣāsuraḥ
pariṣvajya ciraṁ dorbhyāṁ
paramām āpa nirvṛtim

Text 21

āropyāṅkam avaghrāya
mūrdhany aśru-kalāmbubhiḥ
āsiñcan vikasad-vaktram
idam āha yudhiṣṭhira

Text 22

hiraṇyakaśipur uvāca
prahrādānūcyatāṁ tāta
svadhītaṁ kiñcid uttamam
kālenaitāvatāyuṣman
yad aśikṣad guror bhavān

Texts 23-24

śrī-prahrāda uvāca
śravaṇaṁ kīrtanaṁ viṣṇoḥ
smaraṇaṁ pāda-sevanam
arcanaṁ vandanaṁ dāsyaṁ
sakhyam ātma-nivedanam

iti puṁsārpitā viṣṇau
bhaktiś cen nava-lakṣaṇā
kriyeta bhagavaty addhā
tan manye ’dhītam uttamam

Text 25

niśamyaitat suta-vaco
hiraṇyakaśipus tadā
guru-putram uvācedaṁ
ruṣā prasphuritādharaḥ

Text 26

brahma-bandho kim etat te
vipakṣaṁ śrayatāsatā
asāraṁ grāhito bālo
mām anādṛtya durmate

Text 27

santi hy asādhavo loke
durmaitrāś chadma-veṣiṇaḥ
teṣām udety aghaṁ kāle
rogaḥ pātakinām iva

Text 28

śrī-guru-putra uvāca
na mat-praṇītaṁ na para-praṇītaṁ
suto vadaty eṣa tavendra-śatro
naisargikīyaṁ matir asya rājan
niyaccha manyuṁ kad adāḥ sma mā naḥ

Text 29

śrī-nārada uvāca
guruṇaivaṁ pratiprokto
bhūya āhāsuraḥ sutam
na ced guru-mukhīyaṁ te
kuto ’bhadrāsatī matiḥ

Text 30

śrī-prahrāda uvāca
matir na kṛṣṇe parataḥ svato vā
mitho ’bhipadyeta gṛha-vratānām
adānta-gobhir viśatāṁ tamisraṁ
punaḥ punaś carvita-carvaṇānām

Text 31

na te viduḥ svārtha-gatiṁ hi viṣṇuṁ
durāśayā ye bahir-artha-māninaḥ
andhā yathāndhair upanīyamānās
te ’pīśa-tantryām uru-dāmni baddhāḥ

Text 32

naiṣāṁ matis tāvad urukramāṅghriṁ
spṛśaty anarthāpagamo yad-arthaḥ
mahīyasāṁ pāda-rajo-’bhiṣekaṁ
niṣkiñcanānāṁ na vṛṇīta yāvat

Text 33

ity uktvoparataṁ putraṁ
hiraṇyakaśipū ruṣā
andhīkṛtātmā svotsaṅgān
nirasyata mahī-tale

Text 34

āhāmarṣa-ruṣāviṣṭaḥ
kaṣāyī-bhūta-locanaḥ
vadhyatām āśv ayaṁ vadhyo
niḥsārayata nairṛtāḥ

Text 35

ayaṁ me bhrātṛ-hā so ’yaṁ
hitvā svān suhṛdo ’dhamaḥ
pitṛvya-hantuḥ pādau yo
viṣṇor dāsavad arcati

Text 36

viṣṇor vā sādhv asau kiṁ nu
kariṣyaty asamañjasaḥ
sauhṛdaṁ dustyajaṁ pitror
ahād yaḥ pañca-hāyanaḥ

Text 37

paro ’py apatyaṁ hita-kṛd yathauṣadhaṁ
sva-dehajo ’py āmayavat suto ’hitaḥ
chindyāt tad aṅgaṁ yad utātmano ’hitaṁ
śeṣaṁ sukhaṁ jīvati yad-vivarjanāt

Text 38

sarvair upāyair hantavyaḥ
sambhoja-śayanāsanaiḥ
suhṛl-liṅga-dharaḥ śatrur
muner duṣṭam ivendriyam

Texts 39-40

nairṛtās te samādiṣṭā
bhartrā vai śūla-pāṇayaḥ
tigma-daṁṣṭra-karālāsyās
tāmra-śmaśru-śiroruhāḥ

nadanto bhairavaṁ nādaṁ
chindhi bhindhīti vādinaḥ
āsīnaṁ cāhanañ śūlaiḥ
prahrādaṁ sarva-marmasu

Text 41

pare brahmaṇy anirdeśye
bhagavaty akhilātmani
yuktātmany aphalā āsann
apuṇyasyeva sat-kriyāḥ

Text 42

prayāse ’pahate tasmin
daityendraḥ pariśaṅkitaḥ
cakāra tad-vadhopāyān
nirbandhena yudhiṣṭhira

Texts 43-44

dig-gajair dandaśūkendrair
abhicārāvapātanaiḥ
māyābhiḥ sannirodhaiś ca
gara-dānair abhojanaiḥ

hima-vāyv-agni-salilaiḥ
parvatākramaṇair api
na śaśāka yadā hantum
apāpam asuraḥ sutam
cintāṁ dīrghatamāṁ prāptas
tat-kartuṁ nābhyapadyata

Text 45

eṣa me bahv-asādhūkto
vadhopāyāś ca nirmitāḥ
tais tair drohair asad-dharmair
muktaḥ svenaiva tejasā

Text 46

vartamāno ’vidūre vai
bālo ’py ajaḍa-dhīr ayam
na vismarati me ’nāryaṁ
śunaḥ śepa iva prabhuḥ

Text 47

aprameyānubhāvo ’yam
akutaścid-bhayo ’maraḥ
nūnam etad-virodhena
mṛtyur me bhavitā na vā

Text 48

iti tac-cintayā kiñcin
mlāna-śriyam adho-mukham
śaṇḍāmarkāv auśanasau
vivikta iti hocatuḥ

Text 49

jitaṁ tvayaikena jagat-trayaṁ bhruvor
vijṛmbhaṇa-trasta-samasta-dhiṣṇyapam
na tasya cintyaṁ tava nātha cakṣvahe
na vai śiśūnāṁ guṇa-doṣayoḥ padam

Text 50

imaṁ tu pāśair varuṇasya baddhvā
nidhehi bhīto na palāyate yathā
buddhiś ca puṁso vayasārya-sevayā
yāvad gurur bhārgava āgamiṣyati

Text 51

tatheti guru-putroktam
anujñāyedam abravīt
dharmo hy asyopadeṣṭavyo
rājñāṁ yo gṛha-medhinām

Text 52

dharmam arthaṁ ca kāmaṁ ca
nitarāṁ cānupūrvaśaḥ
prahrādāyocatū rājan
praśritāvanatāya ca

Text 53

yathā tri-vargaṁ gurubhir
ātmane upaśikṣitam
na sādhu mene tac-chikṣāṁ
dvandvārāmopavarṇitām

Text 54

yadācāryaḥ parāvṛtto
gṛhamedhīya-karmasu
vayasyair bālakais tatra
sopahūtaḥ kṛta-kṣaṇaiḥ

Text 55

atha tāñ ślakṣṇayā vācā
pratyāhūya mahā-budhaḥ
uvāca vidvāṁs tan-niṣṭhāṁ
kṛpayā prahasann iva

Texts 56-57

te tu tad-gauravāt sarve
tyakta-krīḍā-paricchadāḥ
bālā adūṣita-dhiyo
dvandvārāmeritehitaiḥ

paryupāsata rājendra
tan-nyasta-hṛdayekṣaṇāḥ
tān āha karuṇo maitro
mahā-bhāgavato ’suraḥ